Kamil Wierzbicki 
Zapewne korzystasz z którejś z popularnych chmur: Google Drive, Microsoft OneDrive, iCloud albo innej. Trafiają tam zdjęcia z wakacji, skany dokumentów, umowy, faktury, czasem wyniki badań. Czujesz się bezpiecznie, bo przecież pliki „są zaszyfrowane”. Tylko co to właściwie znaczy?
Jak działa szyfrowanie w chmurze?
Wyobraź sobie taką sytuację. Przeprowadzasz się i prosisz zaufanego ochroniarza, żeby przechował Twoje najważniejsze dokumenty. Zgadza się i zamyka je w swoim sejfie.
Czujesz ulgę. Po pewnym czasie dociera do Ciebie jednak coś niepokojącego: klucz do sejfu ma ochroniarz, a nie Ty. Możesz w każdej chwili poprosić o dostęp, ale nie masz pewności, że on sam nie zagląda do środka bez Twojej wiedzy.
Tak działa większość popularnych usług chmurowych. Pliki są zaszyfrowane, to prawda, ale klucz do ich odszyfrowania ma dostawca. Google, Microsoft czy Apple technicznie mogą więc odczytać Twoje dane. Ich systemy automatycznie skanują pliki, na przykład w poszukiwaniu złośliwego oprogramowania i nielegalnych treści, a na żądanie sądu albo organów ścigania firmy mogą przekazać zawartość konta.
Twoje dokumenty są więc prywatne wobec innych użytkowników usługi. Wobec samego dostawcy już nie.
Co to oznacza dla Ciebie w praktyce?
Nie chodzi o sianie paniki. Zależy mi na tym, żebyś znał cały obraz i sam zdecydował, co z tym zrobić. Oto kilka scenariuszy z życia.
Ataki na serwery zdarzają się nawet największym firmom technologicznym. Jeśli dane wyciekną od dostawcy, który ma klucze, Twoje dokumenty mogą trafić do sieci w czytelnej postaci. Co zrobić, gdy dowiesz się o takim wycieku, opisujemy w poradniku wyciek danych osobowych: co robić.
Dostawca może też zmienić politykę prywatności, do czego ma pełne prawo. Ty możesz wtedy zaakceptować nowe warunki albo odejść, często bez pewności, że Twoje dane naprawdę zostały usunięte.
Zostaje jeszcze włamanie bezpośrednio na Twoje konto. Ktoś zdobywa login i hasło, omija weryfikację dwuetapową i widzi wszystko: dokumenty, zdjęcia, skany. Często zaczyna się od fałszywej strony logowania, dlatego warto wiedzieć, jak rozpoznać podejrzany link.
Nawet jeśli żaden z tych scenariuszy się nie spełni, ktoś inny ma klucz do Twojego życia. Ktoś, kogo nigdy nie spotkałeś i komu osobiście nigdy nie powierzyłbyś tych dokumentów.
Czy naprawdę masz aż tyle do ukrycia? Tak. I to jest zupełnie normalne.
Na takie pytanie często pada odpowiedź: „Nie mam nic do ukrycia” albo „Co z tego, że dostawca może zajrzeć na mój dysk?“. To zrozumiała reakcja, ale spójrz na nią z innej strony.
Oczekujesz, że lekarz zachowa tajemnicę, prawnik nie powtórzy treści rozmów, a bank czy księgowy nie będą rozpowiadać, na co wydajesz pieniądze.
Twoje dokumenty i zdjęcia mówią o Tobie więcej niż każda z tych osób z osobna. Dlaczego więc miałbyś pozwolić, żeby ktoś obcy mógł je przeglądać?
Rozwiązanie: szyfrowanie end-to-end
Wróćmy do ochroniarza. Tym razem, zanim oddasz mu dokumenty, zamykasz je w pancernej skrzynce, do której klucz masz tylko Ty. Ochroniarz nadal ma dostęp do sejfu, ale skrzynki nie otworzy.
Na tej zasadzie działa szyfrowanie end-to-end, czyli szyfrowanie po stronie użytkownika. Dane są szyfrowane i odszyfrowywane wyłącznie na Twoim urządzeniu. Na serwerach leży tylko zaszyfrowany ciąg znaków, którego dostawca nie odczyta, nawet gdyby chciał.
Jak ta zasada wygląda w praktyce, od klucza tworzonego na Twoim urządzeniu po architekturę zero-knowledge, pokazujemy w artykule 5 najważniejszych cech bezpieczeństwa Sejfu Życia.
Co zmienia szyfrowanie end-to-end?
Wróćmy do tych samych scenariuszy.
Atak na serwery dostawcy wciąż może skończyć się wyciekiem. Wycieknie jednak zaszyfrowany ciąg znaków, którego przy dzisiejszych algorytmach nie da się rozsądnie złamać.
Zmiana polityki prywatności przestaje Cię dotyczyć w tym sensie, że dostawca nigdy nie miał wglądu w Twoje dokumenty.
Przy włamaniu na konto liczy się to, czy napastnik zdobędzie także klucz szyfrowania albo hasło, które go chroni. Sam login do konta nie wystarczy, a pobrane pliki bez klucza to nieczytelne dane.
I najważniejsze: klucz do swojego życia trzymasz Ty. Nikt inny.
Czy istnieją dostawcy chmury, którzy stosują szyfrowanie end-to-end?
Tak, choć jest ich niewielu. Przykładem jest Proton Drive, który szyfruje pliki end-to-end i stosuje też inne mechanizmy ochrony prywatności.
Apple oferuje szyfrowanie end-to-end w iCloud w ramach Zaawansowanej ochrony danych. Funkcja jest domyślnie wyłączona i nie działa w każdym kraju: w 2025 roku Apple wycofało ją dla nowych użytkowników w Wielkiej Brytanii.
Twoje dokumenty, Twoje życie, Twoja decyzja
Sejf Życia powstał z prostego przekonania: Twoje dokumenty należą do Ciebie. Nie do dostawcy usługi, nie do właściciela serwera w innym kraju i nie do żadnego algorytmu. Tylko do Ciebie.
Dlatego działa inaczej niż popularne chmury. Przy pierwszym uruchomieniu tworzysz własny klucz szyfrowania. Sam decydujesz, czy przechowasz go na swoim urządzeniu, czy zabezpieczysz go prywatnym hasłem i powierzysz nam jego przechowanie.
Każdy dokument, zdjęcie czy skan jest szyfrowany tym kluczem na Twoim urządzeniu, zanim trafi na nasze serwery. Gdyby ktoś je zhakował i wykradł wszystkie dane, dostałby ciąg znaków bezużyteczny bez Twojego klucza.
Nie musisz wierzyć nam na słowo, że nie zaglądamy do Twoich plików. Architektura sprawia, że nie możemy tego zrobić, niezależnie od dobrej woli jakiejkolwiek firmy, łącznie z naszą.
Jeśli zastanawiasz się, czym jeszcze sejf cyfrowy różni się od zwykłego dysku, przeczytaj porównanie cyfrowy sejf a dysk w chmurze – najważniejsze różnice. Od których dokumentów zacząć, podpowiada przewodnik co warto przechowywać w wirtualnym sejfie.
